POLSARIS rośnie w siłę
Program MikroSAR wszedł w kolejny ważny etap: 30 marca 2026 r. na orbitę wyniesiono dwa następne satelity radarowe przeznaczone dla Sił Zbrojnych RP. Rozbudowa konstelacji POLSARIS przybliża Polskę do osiągnięcia bardziej niezależnych i odpornych zdolności rozpoznania satelitarnego.
Wyniesienie dwóch kolejnych satelitów radarowych programu MikroSAR należy postrzegać jako wydarzenie o znaczeniu znacznie szerszym niż sam udany start rakiety nośnej. Z perspektywy Agencji Rozpoznania Geoprzestrzennego i Usług Satelitarnych (ARGUS) jest to przede wszystkim konsekwentna materializacja zdolności, które w najbliższej przyszłości będą stanowiły jeden z filarów narodowego systemu rozpoznania satelitarnego.
Dwa nowe satelity dołączają do pierwszego egzemplarza wyniesionego na orbitę 28 listopada 2025 r. Tym samym podstawowy komponent rozwijanej dla Sił Zbrojnych RP konstelacji POLSARIS znalazł się w przestrzeni kosmicznej zgodnie z założeniami programu. Jest to kamień milowy zarówno w wymiarze technologicznym, jak i organizacyjnym, potwierdzający, że Polska buduje własne zdolności orbitalne w sposób planowy, dynamiczny i ukierunkowany na efekt operacyjny.
30 marca o godz. 13:02 czasu polskiego z Vandenberg Space Force Base w Kalifornii (USA) wystartowała rakieta Falcon 9 Block 5 firmy SpaceX, realizując misję Transporter-16. Wśród sześciu satelitów ICEYE umieszczonych na pokładzie znajdowały się dwa egzemplarze przeznaczone dla Sił Zbrojnych RP w ramach programu MikroSAR. Oznacza to, że gwarantowana część zamówienia została dostarczona zgodnie z harmonogramem, a równolegle utrzymana pozostaje możliwość dalszej rozbudowy systemu w ramach opcji kontraktowych.
Dla ARGUS kluczowe znaczenie ma jednak nie tylko samo wyniesienie satelitów, ale to, co następuje bezpośrednio po nim. Po osiągnięciu założonej orbity rozpoczyna się faza wczesnych operacji orbitalnych, określana jako commissioning phase. To etap, w którym system przechodzi z poziomu sukcesu startowego do poziomu rzeczywistej użyteczności operacyjnej. Obejmuje on nawiązanie łączności ze stacjami naziemnymi, weryfikację parametrów pracy platformy, rozwinięcie i sprawdzenie podsystemów, kalibrację urządzeń pokładowych, testowanie łączy teleinformatycznych, a także potwierdzenie gotowości sensora do realizacji pierwszych zadań obrazowania.
Właśnie ten etap ma szczególne znaczenie z punktu widzenia przyszłego wykorzystania systemu przez wojsko. Dopiero po jego zakończeniu możliwe jest przejście do dalszych procedur odbiorczych, walidacji parametrów, szkolenia użytkowników oraz przygotowania zdolności włączenia satelitów do praktycznego obiegu operacyjnego. Innymi słowy – udane wyniesienie jest momentem przełomowym, ale ostateczną wartość wojskową system uzyskuje dopiero wtedy, gdy satelity przejdą pełny cykl uruchomienia, testów i wdrożenia.
Istotą programu MikroSAR pozostaje pozyskanie zdolności rozpoznawczej, która zachowuje skuteczność niezależnie od pory dnia i warunków pogodowych. To właśnie przewaga technologii SAR nad obserwacją optyczną stanowi o jej szczególnym znaczeniu dla zastosowań wojskowych. Radar syntetycznej apertury umożliwia prowadzenie obserwacji zarówno w dzień jak i nocą, podczas zachmurzenia, opadów czy ograniczonej przejrzystości atmosfery. W praktyce oznacza to możliwość bardziej przewidywalnego planowania zobrazowań, ograniczenia luk informacyjnych oraz zachowania ciągłości rozpoznania w warunkach, w których systemy optyczne tracą swoją skuteczność.
Z operacyjnego punktu widzenia jest to zmiana jakościowa. System pozwala na wykrywanie, rozpoznawanie i identyfikację obiektów oraz monitorowanie zmian w terenie z wysoką regularnością i przy dużej odporności na czynniki środowiskowe. W środowisku współczesnych działań wojskowych, w którym liczy się szybkość pozyskania wiarygodnej informacji, zdolność do zobrazowania obszaru zainteresowania niezależnie od pogody i cyklu dobowego staje się jednym z podstawowych warunków skutecznego budowania świadomości sytuacyjnej.
Na znaczenie tego procesu wpływa również tempo realizacji całego programu. Od podpisania kontraktu w maju 2025 r. do umieszczenia na orbicie wszystkich trzech satelitów przewidzianych w podstawowym zakresie zamówienia upłynęło zaledwie dziesięć miesięcy. W realiach rozwoju systemów kosmicznych jest to harmonogram bardzo ambitny, wskazujący, że przy odpowiedniej organizacji programu, sprawnej współpracy z przemysłem i właściwym określeniu priorytetów możliwe jest szybkie budowanie praktycznych zdolności państwa w domenie kosmicznej.
System MikroSAR obejmuje nie tylko segment kosmiczny, lecz także komponent naziemny. Uzupełnieniem satelitów jest mobilny segment naziemny wraz z mobilną anteną satelitarną, realizowany przez konsorcjum firmy ICEYE i Wojskowych Zakładów Łączności Nr 1 S.A.
Taka architektura ma fundamentalne znaczenie, ponieważ nowoczesna zdolność satelitarna nie opiera się wyłącznie na platformach orbitalnych, lecz na sprawnym i bezpiecznym współdziałaniu sensora, infrastruktury naziemnej, kanałów transmisji danych oraz odpowiednio przygotowanych operatorów.
W tym kontekście program MikroSAR należy rozumieć jako element szerszego procesu budowy narodowej autonomii informacyjnej. Dla ARGUS nie jest to wyłącznie przedsięwzięcie technologiczne, ale część większej architektury odpowiedzialnej za pozyskiwanie, przetwarzanie i operacyjne wykorzystanie danych na rzecz Sił Zbrojnych RP. Każdy kolejny satelita umieszczony na orbicie zwiększa nie tylko potencjał obrazowania, lecz także odporność całego systemu, elastyczność planowania misji oraz zdolność do szybkiego reagowania na potrzeby operacyjne.
Źródło: Wojsko Polskie
Warto przeczytać i posłuchać:
